The Blog

images

Οι περισσότεροι από εμάς έχουμε συνδέσει τα ταξίδια με την ψυχολογική ανάταση. Είναι γεγονός ότι ένα ταξίδι αναψυχής όχι μόνο βελτιώνει την πνευματική μας διαύγεια αλλά και την υγεία μας.

Η ευφορία που αισθανόμαστε καθώς περπατάμε σε νέους τόπους και γευόμαστε διαφορετικές κουζίνες , οφείλεται στην έκκριση συγκεκριμένων ουσιών τόσο στον εγκέφαλό μας όσο και στο σώμα μας. Βιοχημικά μόρια όπως η ντοπαμίνη (DA), η σεροτονίνη (5-HTP) και οι ενδορφίνες  συνθέτουν μία χημική χορωδία, η οποία ταξιδεύει το νου σε στιγμές χαλάρωσης και ευδιαθεσίας.

Ωστόσο, η βιοχημική απόκριση του οργανισμού δεν περιορίζεται μόνο στον εγκέφαλο. Ταξίδια σε ηλιόλουστες χώρες, όπως η Ελλάδα, κατά τους ανοιξιάτικους-θερινούς μήνες, προάγει την παραγωγή βιταμίνης D (εφεξής vit. D), η οποία παίζει σημαντικό ρόλο στην υγεία των οστών και όχι μόνο.

Τι είναι η vit. D;

Η vit. D είναι μία ομάδα λιποδιαλυτών βιταμινών (D3, D2), οι οποίες μπορούν να προσληφθούν κατά ένα ποσοστό από την τροφή, αλλά κυρίως παράγονται κατά την έκθεση του δέρματος στην ηλιακή υπεριώδη ακτινοβολία UVB (280-315 nm). Αξίζει να σημειωθεί ότι η μέγιστη σύνθεση της vit. D συμβαίνει μεταξύ 295-297 nm, μόνο.

(1) Αντίδραση που καταλύεται από την υπεριώδη ακτινοβολία UVB (290-310 mm).   (2) Αντίδραση ισομερίωσης , η οποία καταλύεται από τη θερμότητα. (3) Αντίδραση που καταλύεται από την 25-υδροξυλάση. (4) Αντίδραση που καταλύεται από την νεφρική 1-α-υδροξυλάση. (5). Αντίδραση που καταλύεται από την 1-α-υδροξυλάση του ιστού.  Όπου: 25(OH)D3: 25-Υδροξυωιταμίνη D3,  DBP:  πρωτεΐνη πρόσδεσης βιταμίνης,1,25(OH)2D3: 1,25Διυδροξυβιταμίνη D3, Πηγή: https://restorativemedicine.org/journal/vitamin-d-and-major-chronic-illness/

Η μορφή της vit. D που μετράμε στο εργαστήριο είναι η 25-υδροξυβιταμίνη D, εν συντομία 25(ΟΗ)D, η οποία έχει χρόνο ημιζωής 2 εβδομάδες και αποθηκεύεται στον οργανισμό. Τα αποθέματα αυτά φτάνουν να καλύψουν τις ανάγκες του οργανισμού το πολύ 2-3 μήνες σε περίοδο χαμηλής ακτινοβολίας UVB , όπως χαρακτηρίζονται οι μεσογειακές χώρες κατά τους  χειμερινούς  μήνες ή χώρες του βορρά και του νότου που δέχονται μικρότερη ηλιακή ακτινοβολία κατά τη διάρκεια του έτους.

Ο παραπάνω χάρτης απεικονίζει τη διαφοροποίηση της UVB ακτινοβολίας, απαραίτητη για τη σύνθεση της vit. D, σε διαφορετικές περιοχές του πλανήτη. Όσο πιο μικρό το ποσοστό της ακτινοβολίας τόσο πιο έντονη η ανεπάρκεια της vit. D. Πηγή https://drsarahbrewer.com/a-z-of-vitamins/vitamin-d

Ποια είναι τα φυσιολογικά όρια της vit. D στο αίμα και πώς μπορώ να καλύψω τις ανάγκες του οργανισμού;

Σύμφωνα με τις τελευταίες επιστημονικές εξελίξεις, τα όρια της vit. D κυμαίνονται ως εξής:

  • Ανεπάρκεια υψηλού κινδύνου: κάτω από 30 nmol / L (12 ng / ml)
  • Ανεπάρκεια: 30 – 50 nmol / L (12 – 20 ng / ml)
  • Επαρκής: 50 – 80 nmol / L (20 – 32 ng / ml)
  • Βέλτιστο: > 80 nmol / L (32 ng / ml)
  • Κίνδυνος τοξικότητας: > 125 nmol / L (50 ng / ml)
  • Τοξικότητα: > 220 nmol / L (88 ng / ml)

Για βελτιστοποίηση της ποσότητας της vit. D στο αίμα απαιτείται μεγαλύτερη έκθεση του οργανισμού στην ηλιακή ακτινοβολία. Παρόλο που δεν υπάρχουν σαφείς γραμμές σχετικά με τη διάρκεια της έκθεσης και το ποσοστό του σώματος που πρέπει να είναι εκτεθειμένο, καθώς παράγοντες όπως το γεωγραφικό πλάτος και το χρώμα του δέρματος παίζουν σημαντικό ρόλο, οι περισσότεροι επιστήμονες απαντούν με μέσο όρο έκθεσης 15 λεπτά την ημέρα.

Αν πάλι αυτό είναι αδύνατο, τότε απαιτείται εμπλουτισμός της διατροφής με τα λιπαρά ψάρια, αυγό μαζί με τον κρόκο του και βοδινό συκώτι. Στην παρούσα κατάσταση καλό είναι να συνοδεύονται με σκουροπράσινα φυλλώδη λαχανικά και κίτρινα τυριά μακράς ωρίμανσης, τα οποία είναι πλούσια σε βιταμίνη Κ2 , απαραίτητος ενισχυτής της δράσης της D3 ως προς την απορρόφηση του ασβεστίου.

Τέλος, υπάρχουν συμπληρώματα διατροφής κατάλληλα για την κάλυψη των αναγκών του οργανισμού σε D3. Καλό είναι να επιλέγουμε αυτά που φέρουν και Κ2 και έχουν επαρκή ποσότητα D3 , τουλάχιστον 2000ΙU, ώστε να έχουμε το μέγιστο και γρηγορότερο αποτέλεσμα στην κάλυψη των αναγκών.

Γιατί είναι τόσο σημαντική η vit. D στον οργανισμό;

Η ανακάλυψη υποδοχέων της vit. D ( VDR) πέρα από τα οστά, σε ιστούς όπως το πάγκρεας, τα νεφρά, το δέρμα και συγκεκριμένα κύτταρα του ανοσοποιητικού, υποδεικνύει την πολλαπλή σημασία της βιταμίνης αυτής στη διατήρηση της υγείας.

Συγκεκριμένα, φαίνεται ότι επαρκής ποσότητα vit. D  στον οργανισμό συμβάλει στη:

  • Διατήρηση της υγείας των οστών και των δοντιών
  • Μειώνει το αίσθημα της κόπωσης
  • Βελτιώνει τη μυική ενδυνάμωση
  • Προάγει την αντιμετώπιση του άσθματος
  • Αυξάνει τις πιθανότητες για επιτυχή αναπαραγωγική διαδικασία
  • Αντιμετωπίζει τη ραχίτιδα
  • Βελτιώνει το ανοσοποιητικό, αντιμετωπίζοντας αυτοάνοσα και μολυσματικά νοσήματα
  • Προσφέρει βελτίωση της ψυχολογίας
  • Ρυθμίζει τη διαδικασία του ύπνου και
  • Την αρτηριακή πίεση.

Έχει, επίσης, βρεθεί ότι η vit. D ρυθμίζει το 3% του συνολικού γονιδιώματος του ανθρώπου. Αυτό σημαίνει ότι η βιταμίνη αυτή ρυθμίζει ένα σημαντικό ποσοστό των γονιδίων μας, τα οποία εμπλέκονται σε ποικίλες διαδικασίες ρυθμίζοντας την υγιή υπόσταση του οργανισμού. Επομένως, η έκθεσή μας στον ήλιο για την παραγωγή της vit. D είναι παραπάνω από αναγκαία.

Αλλάζει η σημασία της Vit. D στα άτομα με σκουρότερο δέρμα;

Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι η «φωτοσύνθεση» της vit. D συμβαίνει σε όλους τους χρωματικούς τύπους του ανθρώπινου δέρματος. Αυτό που αλλάζει είναι το ποσοστό της συντιθέμενης βιταμίνης,  το οποίο μειώνεται στα σκουρότερα δέρματα. Ο λόγος είναι ότι η ευμελανίνη, χρωστική του ανθρώπινου δέρματος με προστατευτικό ρόλο, ανταγωνίζεται το πρόδρομο μόριο της vit. D στο δέρμα, ως προς την εκμετάλλευση των UVB φωτονίων.

Συνεπώς, τα άτομα με σκουρότερα δέρματα είναι απαραίτητο να παραμένουν περισσότερη ώρα στον ήλιο, όχι μόνο για να συνθέσουν επαρκή ποσότητα βιταμίνης, αλλά και για να καταφέρει ο οργανισμός να δημιουργήσει επαρκή αποθέματα αυτής.

5 Tips για να οργανώσετε τις διακοπές σας στην Ελλάδα και να προσφέρετε πολλαπλά ωφέλει στον οργανισμό σας.

  1. Χαλαρώστε και απολαύστε το ταξίδι σας. Αυξημένα επίπεδα stress μπλοκάρουν πολλά βιοσυνθετικά μονοπάτια του οργανισμού, με αποτέλεσμα να οδηγούν σε βιοχημικές ανισορροπίες, οι οποίες αντιτίθενται της υγείας.
  2. Εκτεθείτε καθημερινά και για εύλογα χρονικά διαστήματα στον ήλιο. Κατά τους καλοκαιρινούς μήνες στην Ελλάδα, προτιμήστε τις ώρες μεταξύ 9:00-11:00 ή/και μετά τις 18:00, όπου η ηλιακή ακτινοβολία είναι πιο ακίνδυνη και περισσότερο ωφέλιμη για τον οργανισμό.
  3. Αποφύγετε τα αντηλιακά με πολύ υψηλό δείκτη προστασίας, καθώς όσο πιο υψηλός ο δείκτης τόσο πιο χαμηλή η συντιθέμενη ποσότητα βιταμίνης D από τον οργανισμό.
  4. Προστατεύστε το δέρμα σας από τα ηλιακά εγκαύματα. Ένα «τραυματισμένο δέρμα» έχει χαμηλή ικανότητα σύνθεσης βιταμίνης D. Συμπερασματικά, η ηλιοθεραπεία είναι επιθυμητή και αναγκαία κάτω από συγκεκριμένες προϋποθέσεις όπως: η ώρα έκθεσης στον ήλιο, η διάρκεια έκθεσης και τα μέσα προστασίας (αντηλιακό, σκιά, ενυδάτωση).
  5. Δοκιμάστε ελληνικές συνταγές που περιέχουν τροφές πλούσιες σε βιταμίνες D και Κ όπως: σκουμπρί, πέστροφα, σαρδέλα, αυγά, βοδινό συκώτι, κίτρινα τυριά, σπανάκι και σέσκουλα. Γεύματα όπως αυτά όχι μόνο θα προσφέρουν στον οργανισμό τις απαραίτητες βιταμίνες και ιχνοστοιχεία, αλλά θα σας ταξιδέψουν στη μεσογειακή κουζίνα, η οποία φημίζεται για τα πολλαπλά οφέλη της στην υγεία.

 

Λαμπρινή Κωνσταντάρα

Βιολόγος – MSc Νευροεπιστήμονας

email : labrini4@hotmail.com

 

Αφήστε το σχόλιο σας

Your email address will not be published.

Με την εισαγωγή του σχολίου σας στα νέα μας, συμφωνείτε στην αποθήκευση προσωπικών σας στοιχείων βάση του νέου Ευρωπαϊκού Κανονισμού GDPR (General Data Protection Regulation) που αφορά στον τρόπο διαχείρισης των προσωπικών δεδομένων των κατοίκων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Follow by Email